مقالات, صنایع برودتی, کولر گازی

داکت اسپلیت چیست؟

داکت اسپلیت چیست

داکت اسپلیت ها یکی از دستگاه های متنوع تهویه مطبوع هوا به حساب می آیند که امروزه به خصوص در ساختمان های اداری و تجاری مورد استفاده قرار می گیرند. این دستگاه ها در حقیقت ساز و کاری شبیه به اسپلیت های معمولی یا همان کولرهای گازی دارند. با این تفاوت که در این سیستم، یونیت دستگاه به جای اینکه روی دیوار یا سقف نصب شود، در سقف های کاذب قرار می گیرد و به جای اینکه برای هر اتاق از یک یونیت کمک گرفته شود، در اینجا یک یونیت داخلی مرکزی در ساختمان تعریف شده و سپس از این یونیت داخلی به بخش های متفاوت واحد کانال کشی صورت می گیرد. به این شکل یونیت داخلی پس از اینکه عمل سردسازی یا گرم سازی را روی جریان هوا انجام داد، این هوا را به کمک فن و کانال کشی اجرا شده در سقف کاذب به بخش های متفاوت ساختمان می‌فرستد. در این مقاله قصد داریم به طور کامل دربارۀ سیستم داکت اسپلیت صحبت کنیم و سپس مزایا و معایب این دستگاه های تهویۀ هوا را بررسی کنیم.

آشنایی با سیستم تهویۀ هوای داکت اسپلیت

اگر با کولرهای گازی یا همان اسپلیت ها آشنایی داشته باشید، می دانید که این دستگاه ها از دو یونیت داخلی و خارجی تشکیل شده اند. یونیت خارجی معمولاً بیرون از ساختمان و معمولاً پشت بالکن یا پنجره ها نصب می شوند. گردش سیال مبرد در یونیت خارجی است که صورت می گیرد. سپس سیال مبرد از طریق لوله های مسی به یونیت داخلی مرتبط می شود و به کمک این یونیت است که عمل سرمایش در محیط های داخلی انجام می‌شود.

سیستم داکت اسپلیت چیست

داکت اسپلیت ها نیز از نظر نحوۀ عملکرد درست شبیه به اسپلیت های معمولی است. به این معنا که در این سیستم ها نیز باید به طور همزمان از دو یونیت داخلی و خارج استفاده شود. با این تفاوت که در این دستگاه، به جای استفاده از چند یونیت داخلی در ساختمان، از یک یونیت داخلی مرکزی به صورت توکار استفاده می گردد. این یونیت را اغلب در دل سقف کاذب و معمولاً در بخش راه پلۀ ساختمان نصب می کنند. سپس از جلوی این یونیت داخلی، کانال‌هایی به محل‌های متفاوت ساختمان کشیده می‌شود. به طوری که با شروع به کار یونیت، جریان هوا در تمامی کانال‌ها به جریان در می آید و عمل خنک سازی یا گرم سازی محیط انجام می‌گیرد. ارتباط یونیت داخلی و یونیت خارجی نیز باید به کمک لوله های مسی عایق بندی شده انجام گیرد.

تفاوت داکت اسپلیت ها با اسپلیت های معمولی

همین طور که گفته شد، مهم ترین تفاوت این دستگاه ها در نحوۀ عملکردشان است که به جای استفاده از هر یونیت داخلی برای یک مکان خاص، در اینجا از یک یونیت مرکزی و کانال‌هایی برای انتقال جریان هوا استفاده می‌شود.

تفاوت دیگر داکت اسپلیت ها مربوط به زمانی است که بخواهید از این دستگاه ها به منظور گرمایش محیط بهره ببرید. در این حالت دیگر نمی توان از سیکل های تبریدی استفاده کرد. در واقع برای گرمایش دستگاه های داکت اسپلیت را به طور مستقیم به موتورخانه یا پکیج متصل می کنند. آب گرم شده در موتورخانه به کمک کویل های حرارتی وارد محیط آن می شود و سپس جریان هوای اطراف به کمک فن های این دستگاه از روی کویل های حرارتی عبور داده شده و پس از انجام عمل گرمایش مجدداً وارد محیط می شود. در حقیقت، زمانی که بخواهید از آن برای گرمایش محیط استفاده کنید، دیگر نیازی به یونیت خارجی نخواهید داشت.

ظرفیت حرارتی این دستگاه ها و قدرت سرمایش و گرمایشش نسبت به اسپلیت های معمولی بیشتر است و با استفاده از این سیستم ها می توان محیط بزرگتری را پوشش داد.

مزیت دیگر این دستگاه ها این است که می توان از آن ها در محیط های ساختمانی متفاوت استفاده کرد. برای نصب یونیت داخلی داکت اسپلیت هم نیازی نیست که حتماً از سقف کاذب کامل استفاده شود. ضمن اینکه ظاهر طراحی داخلی ساختمان هم در این حالت زیباتر خواهد بود.

دسته بندی این سیستم ها با توجه به نوع کمپرسور دستگاه انجام می گیرد. داکت اسپلیت های معمولی و اینورتر دو نوع متفاوت از این دستگاه ها هستند.

مزایای استفاده از این سیستم

  • هزینه های اولیه : خرید، نصب و راه اندازی داکت اسپلیت ها نسبت به سیستم های تهویۀ مطبوع دیگر، مثل دستگاه های چیلر و فن کویل ها ارزان تر خواهد بود.
  • پاک سازی هوا : این دستگاه ها به گونه ای طراحی شده اند که به صورت همزمان کار تصفیۀ هوا را نیز انجام می دهند. در نتیجه با استفاده از آنها می توان اکسیژن مورد نیاز محیط را چه در فصل های سرد و چه در فصل های گرم تأمین نمود.
  • رطوبت زدایی از محیط : اگر به فکر کاهش میزان رطوبت محیط هستید، با استفاده از این سیستم می توانید این کار را انجام دهید. طراحی این دستگاه ها نیز شبیه دیگر دستگاه های تبریدی است و به کمک سرمایش می تواند موجب تقطیر هوای محیط شود.

  • جایگزینی چند اسپلیت با یک دستگاه داکت اسپلیت : اگر می خواهید از چند کولر گازی در بخش های متفاوت ساختمان بهره ببرید، بهتر این است که به سراغ سیستم های داکت اسپلیت بروید.
  • گرمایش در فصل های سرد سال : این دستکاه ها می توانند گرمایش محیط های مسکونی را نیز تأمین کنند. کویل های کار گذاشته شده در یونیت داخلی به صورت مستقیم به لوله کشی موتورخانه یا پکیج ساختمان متصل می شود و عمل گرمایش را انجام می دهد. تنها عیب این دستگاه ها در زمان گرمایش استفاده از جریان برق است. با توجه به اینکه هزینۀ استفاده از گاز برای گرمایش کمتر خواهد بود، ممکن است استفاده از دستگاه های گازسوز را برای گرمایش ترجیح بدهید. به خصوص اگر در مکان های سردسیر زندگی می کنید.
  • مدیریت انرژی در محیط های آپارتمانی : با استفاده از این دستگاه ها دیگر مسئلۀ پول شارژ ساختمان به کلی حل می شود. مسئله ای که اگر مثلاً از یک چیلر استفاده کنید، باید با آن سروکله بزنید.

معایب استفاده از این سیستم

  • مدیریت سرمایش و یا گرمایش محیط : دستگاه های داکت اسپلیت به کمک کانال کشی انجام شده سرمایش یا گرمایش محیط را انجام می دهند. و به خاطر استفاده از یک یونیت مرکزی، عملاً امکان مدیریت دما در محیط های متفاوت ساختمان وجود ندارد. مثلاً اگر بخواهید دمای اتاق فرزندتان را در دمای بالاتری نسبت به اتاق خواب خود تنظیم کنید، امکانش وجود نخواهد داشت. زیرا سرمایش محیط درست به یک اندازه انجام می شود. البته برای حل کردن این مشکل، راه حل هایی نیز وجود دارد. برای مثال می توانید از دریچه های ترموستاتیکی برای هر خروجی بهره ببرید. این دریچه ها روی هر خروجی کانال داکت اسپلیت نصب می شود و به صورت اتوماتیک دریچۀ کانال را باز و بسته می کند. در نیجه به کمک این دمپرها می توان تا حد زیادی کنترل دمای هر مکان را در دست گرفت.

  • میزان بالای مصرف انرژی : با توجه به اینکه در این دستگاه ها از یک یونیت مرکزی برای تهویۀ مطبوع کل محیط استفاده می شود و نمی توان به صورت دقیق سرمایش یا کرمایش هر محل را مدیریت کرد، در نتیجه میزان مصرف انرژی نیز در صورت استفاده از این سیستم ها بالا خواهد رفت. برای مثال فرض کنید می خواهید فقط دمای هوا را در اتاق خود پایین بیاورید. خب با استفاده از این دستگاه علاوه بر سرمایش اتاق خود، دارید این عمل را روی دیگر محیط های ساختمان نیز انجام می دهید. البته برای کاهش میزان مصرف انرژی در این سیستم ها نیز چاره هایی اندیشیده شده است. نخست اینکه همان استفاده از دمپبرها (دریچه های ترموستاتیکی) را باید در دستور کار قرار دهید. به طوری که در زمان های مورد نیاز بتوانید دیگر دریچه های ساختمان را ببندید. این کار باعث می شود تا حدود زیادی در مصرف برق صرفه جویی شود. اما همچنان میزان مصرف برق این دستگاه ها بالا خواهد بود. مورد دیگر هم استفاده از داکت اسپلیت های اینورتر است. به طوری که بتوانید در مواقع لزوم از دستگاه با ظرفیت های پایینتر بهره برد.
  • سر و صدای یونیت داخلی : با توجه به اینکه در یونیت داخلی این سیستم از کمپرسور یا فن استفاده می شود، و همچنین اینکه عملاً باید این فن یا کمپرسور قدرت هوادهی تمام ساختمان را داشته باشد، در نتیجه سر و صدای این دستگاه ها بیشتر از یک اسپلیت معمولی خواهد بود. عبور هوا از کانال ها نیز خود تولید سر و صدای مضاعف می کند. راه کارهای کاهش سر و صدای این دستگاه ها متفاوت است. نخست اینکه بهتر است یونیت داخلی را نزدیک ورودی اتاق ها یا راهروی ساختمان نصب کنید. به این شکل سر و صدای دستگاه کمتر به گوشتان خواهد رسید. البته فاصلۀ یونیت داخلی با یونیت خارجی نباید بیش از اندازه باشد؛ زیرا سیال مبرد ممکن است فشار لازم برای رسیدن به یونیت را نداشته باشد. استفاده از دو یا چند دستگاه به جای یک دستگاه هم از دیگر راه کارهای موجود است. برای مثال به جای استفاده از یک داکت اسپلیت دوازده تن تبرید می توانید از دو دستگاه شش تن تبرید یا چهار دستگاه سه تن تبرید بهره ببرید. سپس هر یونیت را برای کانال های مشخصی به کار بگیرید و به این شکل از سر و صدای ایجاد شده هم بکاهید. استفاده از کانال های عایق بندی شده در برابر صدا و حرارت نیز از دیگر راه کارهای موجود است. ضمن اینکه داکت اسپلیت های اینورتر نیز صدای کمتری تولید می کنند.
  • ظرفیت سیستم های داکت اسپلیت : اگر قصد داشته باشید برای سرمایش و گرمایش یک ساختمان چند طبقه از این سیستم ها استفاده کنید، به خاطر اینکه تمام فضا را پوشش دهید، ممکن است مجبور به استفاده از چند دستگاه شوید. در این صورت هزینه های کانال کشی نیز بیشتر خواهد شد و با این حساب هزینه های نصب و راه اندازی سیستم تهویۀ مطبوع بالاتر از میزان مورد نظرتان خواهد بود. به همین خاطر پیش از اینکه تصمیم بگیرید از این دستگاه استفاده کنید یا خیر، این مورد را نیز در نظر داشته باشید.

جمع بندی

داکت اسپلیت نیز یکی دیگر از دستگاه های تهویۀ مطبوع به حساب می آیند. نحوۀ عملکرد داکت اسپلیت درست شبیه اسپلیت های معمولی یا همان کولرهای گازی است. با این تفاوت که در اینجا برای سرمایش یا گرمایش محیط از یک یونیت خارجی و یک یونیت داخلی استفاده می شود. سپس جریان هوای تولیدی در این یونیت داخلی به کمک کانال کشی به تمامی بخش های ساختمان انتقال داده می شود. به این شکل دیگر نیازی به استفاده از چند اسپلیت مجزا برای هر بخش ساختمان نخواهید داشت. مهم ترین عیب داکت اسپلیت ها این است که گرمایش یا سرمایش تمامی نقطه های محیط را به یک اندازه انجام می دهد و دمای هر بخش قابل مدریت نخواهد بود. البته با استفاده از تجهیزات اضافی و مثلاً نصب دریچه های ترموستاتیکی تا حد بالایی می توان این مشکل را نیز رفع نمود. با این وجود قبل از اینکه برای تهویۀ هوای ساختمان به سراغ داکت اسپلیت ها بروید، بهتر است تمامی مزایا و معایب این دستگاه ها را در نظر بگیرید و با دیگر دستگاه های تهویۀ مطبوع مثل مینی چیلر ها و فن کویل ها مقایسه اش کنید.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

*

code